Δευτέρα 9 Μαρτίου 2015

Δύο κείμενα για την Αριστεία από την "Αυγή".



Όσοι δίκαια νίκησαν
Νίκος Χατζηνικολάου
Ιστορικός της τΤέχνης, 
Ομότιμος Καθηγητής 
του Πανεπιστημίου Κρήτης










Με τέτοιους όμως τρόπους ποτέ
δεν θα μπορούσε κανένας νόμος
να σταθεί, αν, όσοι δίκαια νικούν,
τους βάζαμε στην άκρη, και
φέρναμε μπροστά αυτούς που
πίσω ξέμειναν.

Σοφοκλής, Αίας (μετ. Δ.Ν. Μαρωνίτης)

Πώς ακούμε ένα δράμα να διαβάζεται; Τί προσέχουμε και τί όχι ; Δυο φορές μας δόθηκε η δυνατότητα το τελευταίο διάστημα να ακούσουμε την εξαιρετική μετάφραση του Αίαντα του Σοφοκλή του Δημήτρη Μαρωνίτη (ΜΙΕΤ, 2012), πρώτα να διαβάζεται ολόκληρη απ' τον ίδιο και μετά, σπασμένη στα τρία, με την Αμαλία Μουτούση και τον Γιώργο Γάλλο να τον συνοδεύουν. Είναι εντυπωσιακό το πόσο ακούμε τις λέξεις σε συνάρτηση με τις εμπειρίες μας! Το πόσα γίνονται ανάγλυφα και ζωντανεύουν στην ακοή μας χάρη στις αλυσίδες συνειρμών που τροφοδοτούνται απ' όσα ζούμε καθημερινά και το πόσα χάνονται τελείως ή είναι λιγότερο ευδιάκριτα και τα προσπερνάμε. Λέξεις που διαδέχονται η μία την άλλη. Αλλά λέξεις που φορτίζονται διαφορετικά ανάλογα με τις περιστάσεις.
Μέσα στα τόσα που άκουσα οι φράσεις που μπήκαν σαν μότο πιο πάνω μου έκαναν ιδιαίτερη εντύπωση ενώ παλαιότερα μπορεί να μην τις πρόσεχα καθόλου.
Είναι λόγια του Αγαμέμνονα. Συνδέει την ισχύ και μακροβιότητα των νόμων : («…ποτέ δεν θα μπορούσε κανένας νόμος να σταθεί…») με ό,τι εκείνος θεωρεί αξιοκρατία: δεν μπορούμε «να βάζουμε στην άκρη όσους δίκαια νικούν και να φέρνουμε μπροστά αυτούς που πίσω ξέμειναν».
Δεν υπάρχει περιοχή στον πλανήτη όπου να μην τιμάται από την κοινωνία ο άριστος. Ο κυνηγός, ο τοξότης, ο ποιητής, ο επιστήμονας, ο δάσκαλος. Οι οργανωμένες κοινωνίες βραβεύουν τους άριστους. Θυμάμαι τον θαυμασμό και την ικανοποίηση που νιώσαμε πριν από πολλές δεκαετίες, όταν ο γιός οικογενειακού φίλου μπήκε στο Πολυτεχνείο που ήταν το δυσκολότερο εκπαιδευτικό ίδρυμα της χώρας. Κι όταν η ελληνική ομάδα κέρδισε στη Λισσαβόνα την Πορτογαλία δεν ξεσηκώθηκε η χώρα ολόκληρη; Το Νόμπελ στον Σεφέρη πόσα στήθη γέμισε χαρά;
Στο Πανεπιστήμιο Χούμπολντ του Βερολίνου ανεβαίνοντας την κεντρική σκάλα για να μπεις στην αίθουσα τελετών βλέπεις τις φωτογραφίες των 34, αν θυμάμαι καλά, διδασκόντων του ιδρύματος που έχουν τιμηθεί με το Βραβείο Νόμπελ.
Το ζήτημα είναι να είσαι βέβαιος πως το παιχνίδι δεν ήταν στημένο, και πως τον τίτλο, το χρυσό μετάλλιο, το βραβείο, το κύπελλο, την υποτροφία, την επιπλέον χρηματοδότηση, την αριστεία κατέκτησαν «εκείνοι που δίκαια νίκησαν».
Έχουμε κάθε λόγο να είμαστε δύσπιστοι: τόσες πολλές είναι οι φορές που η απονομή της αριστείας είναι συνέπεια υπολογισμών και συσχετισμών δυνάμεων. Ποιος ξέχασε την πιεστική παρέμβαση εκπροσώπων της ελληνικής πολιτείας για να μην πάρει το Νόμπελ ο «κομμουνιστής» Καζαντζάκης ή τα βραβεία που δόθηκαν σε συγγραφείς μόνο και μόνο για να τιμηθεί η χώρα καταγωγής τους ;
Μετά, ο ξέφρενος ανταγωνισμός μπορεί να γίνει απάνθρωπος ή να υπονομεύεται από συμφέροντα. Δεν θέλουμε μιαν αρρωστημένη ανταγωνιστικότητα που θα δικαιώνει τις κοινωνικές ανισότητες και θα προσπαθεί να πείσει ότι εκείνοι που σε κάποια φάση της ζωής «πίσω ξέμειναν» φταίνε αποκλειστικά οι ίδιοι γι' αυτό. Ούτε όμως θέλουμε μια κοινωνία όπου στο όνομα μιας εικονικής ισότητας θα ντρεπόμαστε να βραβεύσουμε τους καλύτερους. «Πρώτοι στα μαθήματα, πρώτοι στους αγώνες», έλεγαν κάποτε κάποιοι. Αυτό δεν είναι ελιτισμός. Γιατί μια τέτοια ελίτ ούτε αποκτά «μονιμότητα» ούτε αναδεικνύεται χάρη στα προνόμια που έχει αλλά χάρη στη σκληρή δουλειά και στις ικανότητές της.
Η αριστεία είναι ρετσινιά όπου και όποτε δεν έχει διασφαλιστεί ότι η απονομή της ήταν προϊόν δίκαιης κρίσης. Η αριστεία είναι απάτη και εμπαιγμός αν δεν έχει διασφαλιστεί η αξιοκρατική αξιολόγηση των διαγωνιζομένων. Ο νέος Υπουργός Παιδείας, άνθρωπος ακέραιος και καταξιωμένος επιστήμονας ο ίδιος, καλείται να συμβάλει στη διαμόρφωση των θεσμών που θα εγγυηθούν την απονομή της αριστείας σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης και της έρευνας στα Ιδρύματα και στα άτομα που το αξίζουν.
Η δημιουργία μηχανισμών που θα διασφαλίζουν την αξιοκρατική κρίση για την απονομή της αριστείας είναι από τα πιο ευαίσθητα και δύσκολα ζητήματα, η αντιμετώπιση των οποίων εκκρεμεί. Αυτό δεν μπορεί να γίνει απ' τη μια μέρα στην άλλη. Ούτε όμως μπορεί να αγνοηθεί η αναγκαιότητα επίλυσής τους και το πράγμα να παραπεμφθεί στις ελληνικές καλένδες. Είναι το στοίχημα της εποχής.






Προς τον κ. Υπουργό Παιδείας

Ανοιχτή επιστολή


Βασίλης Κρεμμυδάς
Ιστορικός, 
Ομότιμος Καθηγητής 
του Πανεπιστημίου Αθηνών

 

Η ΑΥΓΗ, 01.03.2015, http://www.avgi.gr/article/5351184/anoixti-epistoli



Προς τον κ. Υπουργό Παιδείας
Ανοιχτή επιστολή

 Αθήνα, 20 Φεβρουαρίου 2015

 Αγαπητέ Αριστείδη,

Μην παραξενευτείς με την οικειότητα της προσφώνησής μου· μέσα μου πάντα έτσι σε έλεγα. Σου γράφω γι' αυτά που πονάνε και μένα το ίδιο με σένα· για μερικά από τα της εκπαίδευσης, που είναι η βάση της παιδείας. Θα αρχίσω από τις δύο πρώτες βαθμίδες. Τη δημοτική εκπαίδευση τη γνωρίζω από τα εγγόνια μου· τη μέση την υπηρέτησα επί 12 χρόνια, πριν υπηρετήσω την τριτοβάθμια. Σου προτείνω:


  1. Να πετάξεις στο σκουπιδοντενεκέ όλα τα βιβλία Ιστορίας που χρησιμοποιούνται. Σε παρακαλώ να ρίξεις μια ματιά στο βιβλίο Ιστορίας της ΣΤ΄ τάξης Δημοτικού, ειδικά όσα λέγονται για την Αναγέννηση και τη Γαλλική Επανάσταση. Να αναθέσεις, μαζί, σε άλλους συγγραφείς να γράψουν τα βιβλία που θα τα αντικαταστήσουν, επαναφέροντας σε ισχύ το νόμο σύμφωνα με τον οποίο ο υπουργός ανέθετε τη συγγραφή σχολικών βιβλίων.
  2. Επειδή γνωρίζεις τα πανεπιστημιακά, νομίζω ότι φυσικά πρέπει να καταργήσεις τα «Συμβούλια» και θα αρκούσε να επαναφέρεις σε ισχύ το νόμο 1268/82, το νόμο-πλαίσιο, με το αναγκαίο ρετουσάρισμα. Αλλά προσοχή, χρειάζεται, προπάντων, να οργανωθεί μηχανισμός για τον έλεγχο της νομιμότητας για την εκλογή μελών ΔΕΠ. Το γνωρίζεις ότι η παρανομία πάει σύννεφο και γίνονται καθηγητές άχρηστοι – σε όλες τις βαθμίδες.
  3. Τέλος, με λύπησαν τα περί αριστείας που είπες. Γνωρίζουμε και οι δύο τη Γαλλία και το εκπαιδευτικό της σύστημα: πρότυπα και πειραματικά σχολεία υπάρχουν σε όλες τις βαθμίδες· οι πρωτοβάθμιες είναι αναγκαίες. Σκέψου και την ανώτατη εκπαίδευση, τις περίφημες Εcoles· εκεί στη Γαλλία. Ξέρω, τον καπιταλισμό υπηρετούν. Και εμείς όλοι τον καπιταλισμό υπηρετούμε, να τον κάνουμε κάπως πιο ανθρώπινο, ορθολογικό, ο καπιταλισμός γέννησε το Διαφωτισμό. Να κρατήσουμε και να αναπτύξουμε τα καλά του. Άλλωστε, στις 25 Ιανουαρίου 2015 ανατροπή κάναμε, όχι σοσιαλιστική επανάσταση.
  4. Πιστεύω πως συμφωνείς με όλα αυτά. Γι' αυτό δε μένει παρά να σου ξαναευχηθώ καλή δύναμη.

 πολύ φιλικά
Βασίλης Κρεμμυδάς

Πέμπτη 5 Μαρτίου 2015

Ανοικτή επιστολή καθηγητών του ιστορικού Ζαννείου Πρότυπου Πειραματικού Λυκείου

Με λύπη μας παρακολουθούμε την συζήτηση γύρω από το θεσμό των Πρότυπων Πειραματικών σχολείων τον οποίο κληθήκαμε να υπηρετήσουμε τα τελευταία χρόνια με ζήλο και αυταπάρνηση. Διαβάσαμε κείμενα και χαρακτηρισμούς τόσο για τον ίδιο τον θεσμό όσο και για τους μαθητές μας τα οποία καμιά σχέση δεν έχουν με την πραγματικότητα όπως εμείς τουλάχιστον την βιώνουμε. Δεν θέλουμε να πάρουμε μέρος σε αυτή την αντιπαράθεση, παρά μόνο να μιλήσουμε για το δικό μας σχολείο, το Ζάννειο Πρότυπο Πειραματικό Λύκειο Πειραιά.
            Όλα τα προηγούμενα χρόνια οι καθηγητές του σχολείου μας δούλεψαν με αυταπάρνηση με σκοπό να φτιάξουν ένα σχολείο "καύχημα των φτωχών". Ένα σχολείο στο οποίο παιδιά λαϊκών τάξεων που στερούνται οικονομικών δυνατοτήτων αλλά έχουν πλεόνασμα ικανοτήτων μπορούν να έχουν πρόσβαση σε παιδεία υψηλού επιπέδου. Αυτό είναι και το όραμά μας όσον αφορά τον θεσμό των Προτύπων και αυτό προσπαθήσαμε να πετύχουμε όλα αυτά τα χρόνια (και όχι μόνο κατά την τελευταία διετία) διαθέτοντας άφθονο από τον χρόνο μας χωρίς επιπλέον χρηματικές απολαβές. Τα αποτελέσματα φαίνονται πιστεύουμε στα πρόσωπα των μαθητών μας και κυρίως στα επιτεύγματά τους. Θα ήταν εξαντλητικό να αναφέρουμε μια εκτεταμένη λίστα διακρίσεων, γι αυτό θα περιοριστούμε μόνο σε κάποιες που σημειώθηκαν τα τελευταία δύο χρόνια, όπου το σχολείο πρώτευσε σε περισσότερους από 10 σχολικούς διαγωνισμούς (εθνικούς, ευρωπαϊκούς και παγκόσμιους) αφήνοντας πίσω του τα καλύτερα ιδιωτικά σχολεία σε πολύ χαμηλότερες θέσεις:


  • Δεκάδες πρωτιές μαθητών μας σε λογοτεχνικούς διαγωνισμούς,
  • Διακρίσεις σε διαγωνισμούς Μαθηματικών, Φυσικής, Βιολογίας, Χημείας,
  • 1η θέση στην προκριματική φάση του Πανευρωπϊκού Διαγωνισμού Φυσικών Επιστημών EUSΟ (2014), 4η θέση πανελλαδικά στη Φυσική στον ίδιο Διαγωνισμό, 1η θέση στη Φυσική κατα την προκριματική φάση του Διαγωνισμού EUSO (2015).
  • 1η θέση στον πανελλήνιο διαγωνισμό Industrial Technologies for Schools που πραγματοποιήθηκε υπό την αιγίδα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής το 2014,
  • 7η θέση στον Πανελλήνιο διαγωνισμό Ρομποτικής του 2014
  • 1η θέση στον πανευρωπαϊκό διαγωνισμό δημοσιογραφίας EUROVOTERS και την συμμετοχή με πρωταγωνιστικό ρόλο μαθητών μας στο μαθητικό «ευρωπαϊκό κοινοβούλιο» (EUROSCOLA)
  • 2η θέση στον παγκόσμιο διαγωνισμό Zero Robotics 2014 του MIT, της NASA, και της ESA, ανάμεσα σε μερικά από τα καλύτερα σχολεία των Η.Π.Α και της Ευρώπης
  • 1 θέση στο "Ελληνικό μαθητικό Κοινοβούλιο της Επιστήμης" και εκπροσώπηση στο Ευρωπαϊκό μαθητικό Κοινοβούλιο της Επιστήμης ανάμεσα σε 17 ευρωπαϊκές χώρες


Να αναφέρουμε επίσης ότι τα τελευταία χρόνια ήρθαν και δίδαξαν σε προγράμματα επιμόρφωσης (στα οποία μετείχαν και καθηγητές άλλων σχολείων) περισσότεροι από 10 πανεπιστημιακοί καθηγητές, ενώ μέσω των επιμορφωτικών προγραμμάτων το σχολείο προσέλκυσε το ενδιαφέρον πολλών συναδέλφων εκπαιδευτικών των γύρω περιοχών.

Το Ζάννειο είναι ένα Ιστορικό σχολείο του Πειραιά
            Αλλά το σχολείο μας πέρα από το σπουδαίο παρόν έχει και ένα εξίσου λαμπρό παρελθόν, το οποίο το εντάσσει ανάμεσα στα πέντε πλέον ιστορικά Πρότυπα. Το Ζάννειο Πρότυπο Λύκειο φέρει το όνομα του εμποροκτηματία και εθνικού ευεργέτη Νικήτα Τζάννε ή Ζαννή, ο οποίος κληροδότησε το 1864 την περιουσία του στον Πειραιά για την ίδρυση του Δημοτικού Νοσοκομείου Πειραιώς, του σημερινού Τζανείου Νοσοκομείου, ενώ η χήρα του Νικήτα Ζαννή, Ελένη, ίδρυσε το 1874 το Ζάννειο Ορφανοτροφείο Αρρένων, όπου οι τρόφιμοι ελάμβαναν στοιχειώδεις γραμματικές γνώσεις, κυρίως όμως τεχνική-επαγγελματική εκπαίδευση.
            Κατά τη δεκαετία του 1950, η πόλη του Πειραιά - και η ελληνική κοινωνία γενικότερα – προσπαθούσε να επουλώσει τις πληγές του πολέμου και του εμφυλίου σπαραγμού. Συνεχίζονταν τα έργα αποκατάστασης των πολεμικών καταστροφών στο λιμάνι του Πειραιά και το 1956 ιδρύθηκε, με ενέργειες του τότε Διευθυντή του Ζαννείου Ορφανοτροφείου Γεωργίου Οικονόμου, το Ζάννειο Γυμνάσιο ως παράρτημα του Γ΄ Γυμνασίου Αρρένων Πειραιά, με μία μόνο τάξη και 33 μαθητές. Στην αρχή λειτουργεί ως τριτάξιο προεφηβικό Γυμνάσιο, με τον τίτλο «Ζάννειον Πειραματικόν Επαγγελματικόν Προγυμνάσιον» (ο όρος «Πειραματικόν» τότε σήμαινε ότι στο σχολείο υπήρχε η δυνατότητα διενέργειας πειραμάτων, πρωτοποριακό χαρακτηριστικό για την εποχή).
            Είναι σαφές ότι το σχολείο προσπάθησε να συνδυάσει τη γενική με την τεχνική εκπαίδευση. Το 1959 ιδρύθηκε «παρά τώ Ζαννείω Ορφανοτροφείω» το Ζάννειο Τεχνικό Γυμνάσιο, το οποίο πλέον δεχόταν όχι μόνο τους τροφίμους του Ορφανοτροφείου αλλά και εξωτερικούς μαθητές, και από το 1961-2 λειτουργούσε ως πλήρες Γυμνάσιο τεχνικής κατεύθυνσης με έξι τάξεις. Ο εξοπλισμός των εργαστηρίων του σχολείου εμπλουτίστηκε με διάφορες δωρεές, ενώ στο πρόγραμμα περιλήφθηκαν αντικείμενα όπως η Μηχανική, η Αντοχή Υλικών, το Μηχανολογικό Σχέδιο και η Οργάνωση Εργασίας.
            Η έμφαση στην τεχνική εκπαίδευση και κατάρτιση παρέμεινε το βασικό χαρακτηριστικό του σχολείου και κατά τα επόμενα χρόνια. Τόσο στο Τεχνικό Γυμνάσιο όσο και στην Τεχνική Σχολή εφαρμόζονταν πρότυπες και πειραματικές διδασκαλίες για την εκπαίδευση της Σ.Ε.Λ.Ε.Τ.Ε. Οι απόφοιτοι της Σχολής ήταν περιζήτητοι στην αγορά εργασίας. Το σχ. έτος 1982-3 σταμάτησε η διδασκαλία των τεχνολογικών μαθημάτων. Οι τρόφιμοι του ορφανοτροφείου είχαν πλέον μεταφερθεί στις εγκαταστάσεις του ιδρύματος στην Εκάλη, ενώ η εισαγωγή των μαθητών γινόταν με εξετάσεις, όπως σε όλα τα πρότυπα σχολεία της χώρας. Με τον νόμο 1566/85 θεσπίστηκαν τα νέα πειραματικά σχολεία, στα οποία εντάχθηκαν και τα ιστορικά πρότυπα σχολεία. Με τους όρους και τις προϋποθέσεις όλων των πειραματικών σχολείων της χώρας λειτουργούσε και το «Ζάννειο Πειραματικό Γυμνάσιο-Λύκειο Πειραιά» μέχρι την ένταξή του στα Πρότυπα Πειραματικά Σχολεία (Λύκειο 2012, Γυμνάσιο 2013).
            Αυτό που πρέπει κυρίως να σημειώσουμε από τη σύντομη αυτή αναδρομή στην ιστορία του Ζαννείου είναι η συμπόρευσή του με τις ανάγκες της τοπικής πειραϊκής κοινωνίας, αλλά και γενικότερα με τις ανάγκες της ελληνικής κοινωνίας. Η ίδρυση του Ζαννείου, η αρχική στενή σχέση του με το ομώνυμο ορφανοτροφείο, η έμφαση στην επαγγελματική-τεχνική εκπαίδευση, η μετεξέλιξή του σε πρότυπο πειραματικό Γυμνάσιο-Λύκειο και η σημερινή πολύπλευρη εκπαιδευτική του προσφορά, συμβάδισαν – όπως προσπαθήσαμε να δείξουμε - με τις μεταβαλλόμενες ιστορικές περιστάσεις και απηχούσαν την προσπάθεια που κατέβαλε η χώρα να υπηρετήσει μέσω της εκπαίδευσης την κοινωνική δικαιοσύνη και τον εκσυγχρονισμό.

            Κλείνουμε αυτή τη σύντομη παρέμβαση με μια έκκληση προς τον Υπουργό να προσθέσει το ιστορικό Ζάννειο στη λίστα των Πρότυπων Σχολείων, όπως θεωρούσαμε ότι ήταν βέβαιο ότι θα συμβεί, αλλά και η κοινή γνώμη θεωρούσε δεδομένο λόγω της ιστορικότητας του σχολείου μας (υπήρξε και πλήθος δημοσιευμάτων που κατέτασσαν το Ζάννειο ανάμεσα στα ιστορικά πρότυπα που θα διατηρούνταν). Επιπλέον, πιστεύουμε ότι πρέπει να δοθεί σε κάθε σύλλογο διδασκόντων ΠΠΣ η δυνατότητα να επιλέξει αν το σχολείο θα γίνει Πρότυπο ή Πειραματικό.


Με εκτίμηση,

Δημήτρης Βαμνιές, Χημικός, M.Ed.
Μαρία Γαλανοπούλου, Καθηγήτρια Αγγλικών
Μαρία Κανελλοπούλου, Μαθηματικός, M.Sc.
Αργύρης Μαμαρέλης, Κοινωνιολόγος, M.A.
Χαράλαμπος Μηνάογλου, Φιλόλογος, M.A., Ph. D.
Παντελής Μπουμπούλης, Μαθηματικός, M.Sc., Ph.D.
Σοφία Παππά, Μαθηματικός, M.Sc., Ph.D.
Σωτήρης Τσαντίλας, Μαθηματικός, M.Sc., Ph.D.
Κυριακή Φοινίτση, Φιλόλογος
Παναγιώτης Χαρατζόπουλος, Φυσικός, M.Sc., M.Ed.

Καθηγητές του Ζαννείου Πρότυπου Πειραματικού Λυκείου Πειραιά

Τετάρτη 4 Μαρτίου 2015

Η ρετσινιά, το στίγμα και η στρεβλή φιλοδοξία

Ν.Σ. Μαυρογιάννης,  Μαθηματικός (MSc, PhD) 
Πρότυπο Πειραματικό Λύκειο 
Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης.

Αναδημοσίευση από την ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ της 3-3-15

Ο υπουργός της Παιδείας στις προγραμματικές δηλώσεις (9-2-2015) αποκάλεσε τις εξετάσεις στα Πρότυπα Πειραματικά Σχολεία (ΠΠΣ) παράλογες, χαρακτήρισε την αριστεία ρετσινιά και την αποτυχία στις εξετάσεις αυτές στίγμα. Η δε φιλοδοξία των μαθητών - γονέων για σπουδές στα υπάρχοντα ΠΠΣ παρουσιάστηκε ως στρεβλή. Ωστόσο, δεσμεύτηκε για τη διεξαγωγή για φέτος των εξετάσεων, ώστε να μην προκληθεί αναστάτωση. Στις 12-2-2015 σε ραδιοφωνική του συνέντευξη ο αναπληρωτής υπουργός δήλωσε κατηγορηματικά ότι οι εξετάσεις καταργούνται. Τις χαρακτήρισε δε παράλογη διαδικασία.
Αποδέκτες αυτών των λόγων είναι βεβαίως και οι Ελληνες πολίτες, ιδιαιτέρως γονείς και μαθητές. Και με δεδομένο, για να θυμηθούμε τον Μπρεχτ, ότι ουδείς, συμπεριλαμβανομένης και της πολιτικής ηγεσίας, δύναται να διαλύσει τον λαό και να εκλέξει έναν άλλο, μάλλον θα πρέπει να λάβει σοβαρά τις επιθυμίες και τις βλέψεις πολλών εξ αυτών. Διότι, βεβαίως, οι κυβερνήτες οφείλουν να διευθύνουν την κοινωνία, αλλά η κατανόησή της προηγείται της αλλαγής της.

Τι ωθεί πολλές οικογένειες να σπεύσουν στα ΠΠΣ και να διεκδικήσουν τη φοίτηση των παιδιών σε αυτά συμμετέχοντας σε εξετάσεις; Ποιος είναι ο λόγος που οι αιτήσεις για συμμετοχή σε εξετάσεις είναι συντριπτικά περισσότερες από τις αιτήσεις συμμετοχής στις προ του 2013 κληρώσεις; Τη στιγμή που πρόκειται για δημόσια σχολεία; Που έχουν τις ίδιες υποδομές με τα άλλα σχολεία; Που δουλεύουν με τους ίδιους προϋπολογισμούς; Οπου σε αυτά συναντάμε αποκλειστικά παιδιά της διπλανής πόρτας;

Αν κάποιος έμπαινε στον κόπο να μιλήσει με τα παιδιά και τους γονείς τους, θα έπαιρνε πολλές απαντήσεις. Γιατί τα ΠΠΣ δεν είναι σχολεία της μιας και μόνο απάντησης. Ωστόσο κοινός παρονομαστής των απαντήσεων είναι η λαχτάρα ικανών παιδιών που αγαπούν την εκπαίδευση να συναντήσουν παιδιά που τα καίει το ίδιο κάρβουνο. Με την καθοδήγηση δασκάλων που την εννοούν. Απλά πράγματα. Και δεν πρόκειται, μόνο, για τις ακαδημαϊκές επιδόσεις που αναμφίβολα αποτελούν δυνατό σημείο των ΠΠΣ. Είναι μια λαχτάρα που καλύπτει πλείστες όψεις του πολιτισμού: με πρόσθετα μαθήματα και ομίλους για τις επιστήμες, τη φιλαναγνωσία, τη δημιουργική γραφή, το θέατρο και άλλα.

Στη ζωή προσπαθούμε κατά κανόνα για το καλύτερο. Αλλοτε το πετυχαίνουμε, άλλοτε όχι. Μπορούμε να μετασχηματίσουμε την όποια επιτυχία και την όποια αποτυχία. Και να πάμε παρακάτω. Η συμμετοχή σε εξετάσεις στα ΠΠΣ δεν είναι υποχρεωτική, όπως δεν είναι υποχρεωτική η συμμετοχή σε αθλητικούς αγώνες, χορευτικά δρώμενα, εκλογές μαθητικών συμβουλίων κ.ά. Η διάκριση είναι στοιχείο της ζωής και, ευτυχώς, δεν έχει επινοηθεί κάποιου είδους κοινωνική μηχανική που να την αποτρέπει χωρίς να ενδίδει στον ολοκληρωτισμό, στη γελοιότητα ή και στα δύο.

Τα παιδιά, όπως όλοι μας, έχουν διαφορετικές ικανότητες και ανάγκες. Δεν επιτυγχάνεται το καλύτερο εκπαιδευτικό αποτέλεσμα όταν όλα εξαναγκάζονται να φοιτούν στον ίδιο τύπο σχολείου. Για τον λόγο αυτόμ κατά καιρούς έχουν λειτουργήσει ή εξαγγελθεί ότι θα λειτουργήσουν αθλητικά, μουσικά, γενικά, ειδικά, τεχνικά, επαγγελματικά, ξενόγλωσσα σχολεία κ.ά. Ανάμεσά τους, πρόσφατα, και σχολεία για την καλλιέργεια της αριστείας, δηλαδή τα ΠΠΣ, όπως προβλέπεται από τον νόμο 3966/2011.

Τα ΠΠΣ δεν απευθύνονται μόνο στους μαθητές τους που ως είναι φυσικό επιλέγονται με εξετάσεις. Μέσω των ομίλων και των προγραμμάτων επαγγελματικής ανάπτυξης υπάρχει χώρος σε αυτά για τα παιδιά και τους εκπαιδευτικούς των άλλων σχολείων. Τα ΠΠΣ δεν είναι μια απάντηση αμηχανίας στα εκπαιδευτικά προβλήματα της πατρίδας μας. Δεν είναι ένα προστατευμένο κέλυφος για λίγους. Είναι μια επιθετική διάταξη με ενδιαφέρουσα διοικητική δομή και γόνιμες ιδέες για συνεργασία με όλους. Παρόμοια σχολεία υπάρχουν σχεδόν σε όλο τον κόσμο και ως γνωστόν ήκμασαν και στις σοσιαλιστικές χώρες. Διότι η λειτουργία τους συνδέεται άμεσα με την προκοπή των χωρών τους. Οπως συνέβη στην Ελλάδα και με τα Πρότυπα Σχολεία πριν από το 1985. Ηδη σε μία διετία από την επαναλειτουργία τους με τη μορφή των ΠΠΣ, έχουν να επιδείξουν εξαιρετικά αποτελέσματα. Και πριν από οποιαδήποτε βιαστική τροποποίηση των όρων λειτουργίας τους, έχει σημασία αυτά τα αποτελέσματα να μελετηθούν.

Τρίτη 3 Μαρτίου 2015

Η κοινωνία για την διατήρηση της μορφής των Προτύπων Πειραματικών Σχολείων

Σχόλιο: 
Ν.Σ. Μαυρογιάννης 
Από πρόσφατη (Παρασκευή και Σάββατο 27 - 28 Φεβρουαρίου) Έρευνα Αξιολόγησης Κυβερνητικού Έργου που διεξήχθη στο σύνολο της επικράτειας από την  Prorata για λογαριασμό του ραδιοφωνικού σταθμού 105,5 στο Κόκκινο προκύπτει ότι το ποσοστό των Ελλήνων πολιτών που επιθυμεί την συνέχιση της λειτουργίας των Προτύπων Πειραματικών Σχολείων (ΠΠΣ) με την παρούσα μορφή τους είναι κατά πολύ μεγαλύτερο από το πσοστό που διαφωνεί. Συγκεκριμένα το 45% διαφωνεί με την επιχειρούμενη από το Υπουργείο αλλαγή της μορφής των ΠΠΣ έναντι ποσοστού 27% που συμφωνεί. Σημαντικό είναι το ποσοστό (24%) όσων δείχνουν να ταλαντεύονται ανάμεσα στις δύο θέσεις που μάλλον οφείλεται στην έλλειψη ενδιαφέροντος για το θέμα ή στην έλλειψη επαρκούς πληροφόρησης, έλλειψης που εντείνεται από τις πολλές, αντιφατικές και συνθηματολογικές επίσημες ανακοινώσεις. 

ξιο παρατήρησης είναι το γεγονός ότι το ποσοστό των ανθρώπων που με την γνώμη τους υπερασπίζονται την συνέχιση της λειτουργίας των ΠΠΣ ώς έχουν ξεπερνάει το ποσοστό που έλαβαν αθροιστικά κατά τις πρόσφατες εκλογές τα δύο κόμματα που έχουν αναλάβει την διακυβέρνηση της χώρας.


Οι γνώμες ως είναι φυσικό είναι διαφορετικά κατανεμημένες μεταξύ των ψηφοφόρων διαφορετικών κομμάτων:




Το ποιοί ψηφοφόροι, τίνων κομμάτων συμφωνούν σε μεγαλύτερο ποσοστό (δηλαδή δηλώνουν "Συμφωνώ ") με τον εξοβελισμό της Αριστείας από τα ΠΠΣ και εισαγωγή δια της κλήρωσης έχει εκτός από πολιτικό και κοινωνιολογικό ενδιαφέρον. Ενδεχομένως και ανθρωπολογικό.

Δευτέρα 2 Μαρτίου 2015

Χαιρετισμός στην Εκδήλωση Βράβευσης επιτυχόντων μαθητών της Ελληνικής Μαθηματικής Εταιρείας



Καθηγητής Ιωάννης Εμμανουήλ
Πρόεδρος του Τμήματος Μαθηματικών
 Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών 

Ως εκπρόσωπος του Τμήματος Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Αθηνών, θα ήθελα και εγώ με τη σειρά μου να συγχαρώ τους βραβευόμενους μαθητές για την επιτυχία τους στους διαγωνισμούς της ΕΜΕ. Αγαπητά μου παιδιά, ξεχωρίσατε από τους συνομήλικούς σας, διαπρέποντας σε ιδιαίτερα απαιτητικούς διαγωνισμούς, τους οποίους επί σειρά ετών διοργανώνει με επιτυχία η ΕΜΕ.

Βέβαια, όπως συμβαίνει πάντα στη ζωή μας, η επίτευξη ενός στόχου δημιουργεί καινούργιες απαιτήσεις και αποτελεί το εφαλτήριο για νέες υψηλότερες προσπάθειες. Οι γονείς σας, οι καθηγητές σας αλλά και όλοι εμείς αναμένουμε από εσάς να χτίσετε πάνω σε αυτήν σας την επιτυχία και να αποτελέσετε λαμπρά παραδείγματα, τόσο για τους συνομήλικούς σας όσο και για όλη την κοινωνία. Η διαμόρφωση τέτοιων προτύπων αριστείας στο χώρο του πνεύματος είναι απαραίτητη για την πρόοδο της χώρας, καθώς επίσης και για την πολιτιστική της επιβίωση. Αλίμονο σε μια κοινωνία που δεν προάγει την αξιολόγηση και δεν επιβραβεύει την αριστεία. Ασφαλώς, αγαπητά μου παιδιά, η επιτυχία σας αυτή εγγυάται ότι έχετε όλες τις δυνατότητες για τη συνέχιση των σπουδών σας με επιτυχία, στη δευτεροβάθμια και αργότερα στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.

Τα Μαθηματικά είναι ένα απαραίτητο εργαλείο για να κατανοήσουμε τον κόσμο γύρω μας και αποτελούν το απαραίτητο υπόβαθρο σχεδόν για κάθε επιστημονική, τεχνολογική και οικονομική δραστηριότητα. Η Μαθηματική σκέψη μπορεί να βοηθήσει στην αναζήτηση και επεξεργασία μοντέλων για την ερμηνεία πρακτικών αλλά και θεωρητικών προβλημάτων. Σήμερα, επιστήμονες μαθηματικοί θεραπεύουν ανάγκες στην εκπαίδευση, καθώς επίσης και ειδικές ανάγκες στην οικονομία, την έρευνα και την τεχνολογία. Με τη χρήση λεπτών μαθηματικών τεχνικών, μπορεί κάποιος να προσεγγίσει και να λύσει προβλήματα που εμφανίζονται στην καθημερινή ζωή. Η δυσμενής οικονομική κατάσταση που βιώνουμε επί του παρόντος καθιστά τέτοιες αναλυτικές τεχνικές ιδιαίτερα χρήσιμες. Είναι πλέον καθολικά αποδεκτή η σημασία των ποσοτικών αναλύσεων για τη λήψη αποφάσεων που αφορούν ένα ευρύτατο φάσμα της ανθρώπινης δραστηριότητας.

Αυτή η καλλιέργεια της μαθηματικής σκέψης είναι η κύρια αποστολή του Τμήματος Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Αθηνών, το οποίο είναι στελεχωμένο με άρτια καταρτισμένους επιστήμονες, που έχουν κάνει λαμπρές σπουδές εντός και εκτός Ελλάδος. Πολλοί από τους συναδέλφους μου μάλιστα είναι ηγετικές φυσιογνωμίες στον κλάδο τους σε παγκόσμιο επίπεδο. Μερικοί από αυτούς δε είχαν διακριθεί όταν ήταν στην ηλικία σας, αγαπητοί μαθητές, στους αντίστοιχους διαγωνισμούς της ΕΜΕ. Ως αποτέλεσμα του επιστημονικού κύρους των διδασκόντων, του σύγχρονου χαρακτήρα του προγράμματος σπουδών που προσφέρει και της ποιότητας των υποδομών που διαθέτει, το Τμήμα Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Αθηνών προτιμάται κάθε χρονιά από μερικούς από τους πιο προικισμένους αποφοίτους της Μέσης Εκπαίδευσης.

Από την άλλη όμως μεριά, λόγω της συνεχώς μειούμενης ύλης των Μαθηματικών που καλύπτεται στο Γυμνάσιο και το Λύκειο και της διαδικασίας για την επιλογή Τμημάτων της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης από τους υποψηφίους, η πλειονότητα των νεοεισερχομένων φοιτητών στο Τμήμα Μαθηματικών δεν είναι επαρκώς προετοιμασμένη για να παρακολουθήσει το πρώτο έτος σπουδών. Αυτό, σε συνδυασμό με την αυξημένη πολυπλοκότητα των προβλημάτων που, όπως προαναφέραμε, καλείται η σύγχρονη Μαθηματική Επιστήμη να επιλύσει, δημιουργεί ένα σοβαρό πρόβλημα για τη διαμόρφωση του προγράμματος σπουδών του Τμήματος Μαθηματικών. Θεωρούμε ότι αυτό είναι ένα θέμα που πρέπει να απασχολήσει την ηγεσία του Υπουργείου, αλλά και την ΕΜΕ, η οποία γνωμοδοτεί προς το Υπουργείο για θέματα που αφορούν στη χάραξη της εκπαιδευτικής πολιτικής στο αντικείμενο.

Αναφερόμενος στην ΕΜΕ, θα ήθελα να αναφέρω ότι της αξίζουν θερμά συγχαρητήρια για τη συνεχή της προσπάθεια να αναβαθμίσει τη Μαθηματική Εκπαίδευση στη χώρα, προσφέροντας με τον τρόπο αυτό μια πολύ σημαντική υπηρεσία στη νεολαία και την κοινωνία.

Τελειώνοντας αγαπητοί μαθητές, εύχομαι να είστε υγιείς, τόσο εσείς όσο και οι οικογένειές σας, και να εκπληρωθούν όλοι σας οι μελλοντικοί στόχοι. Συγχαρητήρια και πάλι για την επιτυχία σας.